{"id":136,"date":"2024-01-25T12:46:15","date_gmt":"2024-01-25T12:46:15","guid":{"rendered":"https:\/\/trojwiejska.pl\/?page_id=136"},"modified":"2026-02-12T09:54:43","modified_gmt":"2026-02-12T09:54:43","slug":"spiewnik-pelplinski","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/trojwiejska.pl\/?page_id=136","title":{"rendered":"\u015apiewnik Pelpli\u0144ski"},"content":{"rendered":"\n

O projekcie w pigu\u0142ce<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u015apiewnik Pelpli\u0144ski to dzie\u0142o, kt\u00f3re towarzyszy\u0142o wielu pokoleniom Polak\u00f3w w kraju i za granic\u0105. Co wa\u017cne, nadal jest on w u\u017cyciu. Tak w\u015br\u00f3d wiejskich \u015bpiewak\u00f3w pogrzebowych jak i w\u015br\u00f3d coraz liczniejszego grona mi\u0142o\u015bnik\u00f3w polskiej kultury tradycyjnej. Do dzisiaj pie\u015bni pochodz\u0105ce ze \u015bpiewnika funkcjonuj\u0105 najcz\u0119\u015bciej  jako odpisy w zeszytach na wsi, lub jako skany kr\u0105\u017c\u0105ce w intrenecie. Po raz pierwszy \u015bpiewnik wydany zosta\u0142 w 1871 roku. Po raz drugi – i w Polsce po raz ostatni jednocze\u015bnie – wydano go w 1886 roku. Po ponad stu latach czas na kolejne wydanie. Wydawnictwo Bernardinum z Pelplina jest kontynuatorem dzia\u0142alno\u015bci wydawniczej oficyny, kt\u00f3ra wyda\u0142a \u015bpiewnik pod koniec XIX wieku. W 2015 zgodzi\u0142o si\u0119 ono wsp\u00f3lnie z nami podj\u0105\u0107 trud wydania identycznej z orygina\u0142em kopii tego unikatowego dzie\u0142a. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Czym jest \u015apiewnik Pelpli\u0144ski?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Adam Strug, za\u0142o\u017cyciel zespo\u0142u \u015bpiewaczego Monodia Polska, tak pisze o \u015bpiewniku:<\/p>\n\n\n\n

Tytu\u0142 \u015bpiewnika zwanego pelpli\u0144skim w pe\u0142nym brzemieniu to: \u201eZbi\u00f3r pie\u015bni nabo\u017cnych do u\u017cytku domowego i ko\u015bcielnego\u201d. Wydany  w roku 1871 zawiera wi\u0119kszo\u015b\u0107 skodyfikowanych pie\u015bni polskich. \u015apiewnik, kt\u00f3rego g\u0142\u00f3wnym autorem by\u0142 kap\u0142an diecezji che\u0142mi\u0144skiej ks. Szczepan Keller, jest dzie\u0142em zbiorowym. Wydano go staraniem Towarzystwa \u015awi\u0119tej Cecylii, kt\u00f3re stawia\u0142o sobie za cel sanacj\u0119 muzyki ko\u015bcielnej, w tym piel\u0119gnowanie \u015bpiewu ludowego. W diecezji che\u0142mi\u0144skiej tamtego czasu, wi\u0119kszo\u015b\u0107 duchownych stanowili Niemcy, podczas gdy wierni u\u017cywali w modlitwie i \u015bpiewie j\u0119zyka polskiego, rugowanego tak\u017ce ze \u015bwi\u0105ty\u0144.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Struktura<\/em><\/p>\n\n\n\n

\u015apiewnik zawiera 1102-ie pie\u015bni u\u0142o\u017cone w nast\u0119puj\u0105cym porz\u0105dku: utwory stricte liturgiczne, czyli 42-ie msze oraz pie\u015bni podczas cz\u0119\u015bci sta\u0142ych; nieszpory i hymny nieszporne na poszczeg\u00f3lne \u015bwi\u0119ta; pie\u015bni roku liturgicznego, \u015bwi\u0105t i uroczysto\u015bci; pie\u015bni o Panu Jezusie, w tym o Sercu Jezusowym, o Imieniu Jezus i Przemienieniu Pa\u0144skim; o Naj\u015bwi\u0119tszej Marii Pannie; o \u015awi\u0119tej Rodzinie, o Anio\u0142ach, \u015bwi\u0119tych Pa\u0144skich i Opatrzno\u015bci Bo\u017cej; pie\u015bni przygodne i tzw. katechizmowe. Kolejne pie\u015bni dotycz\u0105 okoliczno\u015bci \u017cycia ludzkiego od narodzin do \u015bmierci, oraz wydarze\u0144 historycznych. Nast\u0119pnie: pokutne, za zmar\u0142ych, pogrzebowe i o marno\u015bciach \u015bwiatowych. Wreszcie eschatologiczne: o \u015bmierci, s\u0105dzie Bo\u017cym, niebie, piekle i o wieczno\u015bci.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Autorzy i datowanie pie\u015bni<\/em><\/p>\n\n\n\n

Pie\u015bni \u015apiewnika Pelpli\u0144skiego pochodz\u0105 w wi\u0119kszo\u015bci z XVII-tego i XVIII-tego wieku. Niekt\u00f3re teksty s\u0105 znacznie starsze, \u015bredniowieczne i renesansowe. Cz\u0119\u015b\u0107 pochodzi od ludu, tym samym autorzy pozostaj\u0105 anonimowi. Ustali\u0142em jednak autorstwo kilku pie\u015bni rozdzia\u0142u eschatologicznego. Niekt\u00f3re wywodz\u0105 si\u0119 z wi\u0119kszych poetyckich ca\u0142o\u015bci, np. pie\u015b\u0144 VII o \u015bmierci (\u201e\u015amier\u0107 okrutna, \u015bmier\u0107 straszliwa\u201d) to t\u0142umaczenie fragmentu \u201eQuattuor hominis ultima\u201d, poetyckiego moralitetu autorstwa jezuit\u00f3w Mateusza Radera i Jana Niesiusa, wydanego w 1629 roku w Monachium. Pie\u015b\u0144 jest fragmentem \u201e\u015amiertelnego zawodzenia\u201d, pierwszej cz\u0119\u015bci dzie\u0142a, kt\u00f3rej mottem jest cytat z Eklezjastyka 41: \u201eo \u015bmierci, jak\u017ce przykra jest pami\u0119\u0107 o tobie\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n

U\u017cytkownicy<\/em><\/p>\n\n\n\n

Do reformy soboru watyka\u0144skiego II \u015bpiewnik \u00f3w u\u017cywany by\u0142 przez wiernych wywodz\u0105cych si\u0119 ze wszystkich warstw spo\u0142ecznych. Cieszy\u0142 si\u0119 du\u017c\u0105 popularno\u015bci\u0105 w\u015br\u00f3d gminu, o czym \u015bwiadcz\u0105 liczne na tamte czasy wznowienia w kraju i na obczy\u017anie (Polska 1886, Filadelfia 1902 i Chicago 1905). O jego \u017cywotno\u015bci \u015bwiadczy tak\u017ce fakt, \u017ce do dzi\u015b dnia u\u017cywa si\u0119 go w diecezjach p\u00f3\u0142nocno \u2013 wschodniej Polski. Starsze pokolenie wiernych czuwaj\u0105c w Wielkim Tygodniu, oraz przy zmar\u0142ych u\u017cywaj\u0105 tego\u017c \u015bpiewnika lub odpis\u00f3w. Zwyczaj \u00f3w przenie\u015bli do swoich nowych siedzib przesiedle\u0144cy na tzw. ziemie odzyskane.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Dlaczego chcieli\u015bmy wyda\u0107 \u015apiewnik Pelpli\u0144ski?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Nie jest to kolejna pozycja porastaj\u0105ca kurzem na p\u00f3\u0142ce. W ca\u0142ej Polsce coraz liczniejsze grono odkrywa na nowo pi\u0119kno polskich tradycji muzycznych, w\u015br\u00f3d nich tak\u017ce tych religijnych. W odr\u00f3\u017cnieniu od nowej muzyki, pie\u015bni owe nie odpychaj\u0105 mia\u0142ko\u015bci\u0105. Odnajdujemy w\u015br\u00f3d nich dzie\u0142a najwybitniejszych, polskich poet\u00f3w i kompozytor\u00f3w. Mamy nadziej\u0119, \u017ce wydanie \u015bpiewnika przyczyni si\u0119 do odrodzenia praktyki wsp\u00f3lnych, mi\u0119dzypokoleniowych spotka\u0144 \u015bpiewaczych. Od ostatniego wznowienia \u015bpiewnika min\u0119\u0142o ponad sto lat. Coraz liczniejsi mi\u0142o\u015bnicy i praktycy pie\u015bni nabo\u017cnych skazani s\u0105 na poszukiwania utwor\u00f3w rozproszonych w internecie. Nieliczne pozosta\u0142e egzemplarze ulegaj\u0105 powolnemu, lecz nieuchronnemu zu\u017cyciu. Najwy\u017cszy czas na nowe wydanie. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Czy by\u0142o warto?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Oj, tak! Tysi\u0105c egzemplarzy sprzedawa\u0142o si\u0119 przez kilka lat, ale przy okazji dowiadywali\u015bmy si\u0119, \u017ce praktyki \u015bpiewacze – dzi\u0119ki temu w\u0142a\u015bnie, \u017ce wr\u00f3ci\u0142 pod dach \u015bpiewnik – wr\u00f3ci\u0142y tak\u017ce do kilku wsi. \u015apiewnik pom\u00f3g\u0142 nam tak\u017ce prowadzi\u0107 w\u0142asne dzia\u0142ania statutowe. W 2023 roku zam\u00f3wili\u015bmy dodruk ponad 100 dodatkowych egzemplarzy … i rozesz\u0142y si\u0119 jak \u015bwie\u017ce bu\u0142eczki! <\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

O projekcie w pigu\u0142ce \u015apiewnik Pelpli\u0144ski to dzie\u0142o, kt\u00f3re towarzyszy\u0142o wielu pokoleniom Polak\u00f3w w kraju i za granic\u0105. Co wa\u017cne, nadal jest on w u\u017cyciu. Tak w\u015br\u00f3d wiejskich \u015bpiewak\u00f3w pogrzebowych jak i w\u015br\u00f3d coraz liczniejszego grona mi\u0142o\u015bnik\u00f3w polskiej kultury tradycyjnej. Do dzisiaj pie\u015bni pochodz\u0105ce ze \u015bpiewnika funkcjonuj\u0105 najcz\u0119\u015bciej  jako odpisy w zeszytach na wsi, lub jako skany … <\/p>\n

Czytaj dalej \u201e\u015apiewnik Pelpli\u0144ski\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-136","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/trojwiejska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/136","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/trojwiejska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/trojwiejska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trojwiejska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/trojwiejska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=136"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/trojwiejska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/136\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":453,"href":"https:\/\/trojwiejska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/136\/revisions\/453"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/trojwiejska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=136"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}